Η πίστη γεννά το θαύμα

 

Αρκετά συχνά επικρατεί μια σύγχυση ανάμεσα στα θαύματα του Χριστού και στα θαύματα των θεών και ηρώων από μυθολογικές παραδόσεις, αλλά και στα θαύματα, που φωλιάζουν στην ενδόμυχη επιθυμία του ανθρώπου.

Πουθενά αλλού δεν είναι τόσο ευδιάκριτο το ξεκαθάρισμα αυτό από την περικοπή του κατά Μάρκον Ευαγγελίου, το οποίο διαβάζεται στους ναούς την Δ΄ Κυριακή των Νηστειών (του αγίου Ιωάννη της Κλίμακος). Ο Χριστός ξεκαθαρίζει ότι δεν ήρθε να υποδουλώσει με το θαύμα (κατά το πασίγνωστο περιστατικό με τον ιεροεξεταστή του Ντοστογιέφσκι) και ότι άνευ πίστης θαύμα δεν γεννιέται.

Πρόκειται για το περιστατικό, όπου ο δυστυχής πατέρας φέρνει τον δαιμονισμένο γιο του στους μαθητές του Χριστού, οι οποίοι δεν μπορούν να κάνουν τίποτα. Δεν έχει τι άλλο να κάνει και προσέρχεται γονυπετών στον Χριστό.

Ας δούμε πώς περιγράφει ερμηνεύοντας, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς:

“Ο Κύριος ρώτησε τον πατέρα του παιδιού: “Από πόσο χρόνο τού συνέβη αυτό”; Αυτή την ερώτηση την κάνει, για να τον παρακινήσει στην πίστη. Τόσο απείχε από την πίστη ο άνθρωπος αυτός, ώστε να μην παρακαλεί ούτε για τη σωτηρία του παιδιού του. Γι' αυτό δεν παρακάλεσε καθόλου ούτε τους μαθητές, “τούς είπα”, λέει, “να το βγάλουν”. Δεν γονάτισε, δεν ικέτευσε, δεν παρακάλεσε. Γι' αυτό ο Κύριος, αφήνοντας το παιδί που ήταν ξαπλωμένο, συζητάει με εκείνον, ρωτώντας πόσο καιρό είναι άρρωστο και οδηγώντας τον προς την παράκληση. Αυτός (ο πατέρας) απαντάει ότι τού συμβαίνει από την παιδική ηλικία και ότι πολλές φορές τον έριξε στη φωτιά και στα νερά για να τον αφανίσει. Και προσθέτει:

• “Αν μπορείς, λυπήσου μας και βοήθησέ μας”.

Βλέπετε πόση είναι η απιστία του ανθρώπου; Διότι αυτός που λέει “αν μπορείς”, φυσικά φανερώνει ότι δεν πιστεύει ότι μπορεί ο άλλος. Και ο Κύριος τού απαντάει:

• “Αν μπορείς να πιστέψεις, όλα είναι δυνατά σε εκείνον που πιστεύει”.

Το είπε αυτό, για να τον ανεβάσει σταδιακά στην πίστη και να τού δείξει συγχρόνως ότι η αιτία που δεν έβγαλαν οι μαθητές το δαιμόνιο είναι η απιστία του.

• “Πιστεύω, Κύριε, βοήθησέ με στην απιστία μου”, φώναξε με δάκρυα ο πατέρας, μόλις άκουσε ότι η θεραπεία εξαρτάται από τη δική του πίστη”.

(ΕΠΕ, τ. 9, σελ. 330-337)

Το Ευαγγέλιο είναι μια πρόκληση και πρόσκληση ταυτόχρονα.

Είναι δυνατόν να έχει ανάγκη ο Θεός τη δική μας πίστη; Αν ναι, γιατί; Για να επιβεβαιωθεί ως Υπέρτατο Ον, στο οποίο πρέπουν οι παρακλήσεις και η ταπείνωση; Και σε όσους δεν συμβαίνει το θαύμα, αν και παρακάλεσαν, ικέτευσαν, έκλαψαν, ξενύχτησαν; Δεν είχαν αρκετή πίστη, όπως με ευκολία γωματεύουν σκληρόκαρδοι “πνευματικοί” σε γονείς–ερείπια, οι οποίοι έχασαν από αυτό τον κόσμο τα παιδιά τους;

Στα παραπάνω βάζω τρεις παραμέτρους. Η πρώτη είναι ότι δεν εισακούστηκε η προσευχή του Χριστού στον κήπο της Γεθσημανή να μην πιεί αυτό το ποτήρι, η δεύτερη ότι ο Θεός είναι μόνο Αγάπη και η τρίτη ότι ο Χριστός δεν έκανε θαύματα, αλλά σημεία, δηλαδή έκτακτες, μη μαζικές, θεραπευτικές παρεμβάσεις, που ουσιαστικά δεν πρόσφεραν τίποτα και στον τότε παναθρώπινο πόνο της φθοράς και του θανάτου.

Έτσι, η πρόκληση και η πρόσκληση γίνονται ακόμη μεγαλύτερες...

Παναγιώτης Ασημακόπουλος

Θεολόγος καθηγητής